Сè што треба да знаете за фолатите и фолната киселина за време на бременоста
придобивки, употреба, дозирање и несакани ефекти
За време на бременоста, вие и вашето тело сте способни за неверојатни работи – а за тоа ви е потребна дополнителна енергија. Една од хранливите материи што е неопходна во тој период е фолната киселина, вештачка форма на фолат, односно витамин Б9. Фолната киселина е особено важна за време на бременоста бидејќи има улога во спречувањето на неправилности во затворањето на невралната цевка.
Фолатот е природно присутен во разни видови храна, а фолната киселина е негова вештачка форма. Внесот на храна богата со фолати е важен за создавањето на крвта.
За време на бременоста, вие и вашето тело сте способни за неверојатни работи – а за тоа ви е потребна дополнителна енергија. Една од хранливите материи што е неопходна во тој период е фолната киселина, вештачка форма на фолат, односно витамин Б9.
Кои се придобивките од земање фолна киселина за време на бременоста, во која количина треба да се зема и кога? Дали има несакани ефекти? Во оваа статија, собравме сè што треба да знаете за оваа извонредна хранлива материја.
Која е разликата помеѓу фолати и фолна киселина?
Фолната киселина е разноврсна хранлива материја.
Таа е важна за здрав раст и развој на нашето тело бидејќи:
- придонесува за нормално создавање на крв,
- учествува во клеточната делба,
- го поддржува имунолошкиот систем и
- го намалува заморот. (1, 2)
За време на бременоста, фолната киселина е особено важна бидејќи игра улога во спречувањето на неправилности во затворањето на невралната цевка.
Невралната цевка е дел од фетусот што се развива во мозок, ‘рбетен мозок, задниот дел на черепот и пршлените.
Термините фолат и фолна киселина често се користат како синоними во секојдневниот говор, иако не се иста работа. Фолатот е природно присутен во сите видови храна, а фолната киселина е негова вештачка форма.
Добри извори на фолати во исхраната се: (3)
- брокула, прокељ, зелка, карфиол,
- спанаќ, боранија, зелена салата, печурки, тиквички,
- авокадо, грејпфрут, портокали,
- леблебија, соја, црвен грав, леќа,
- јајца,
- јаткасти плодови,
- сок од портокал,
- банани,
- црниот дроб,
- аспарагус,
- леб со семки,
- кафеав ориз.
Недоволниот внес на храна богата со фолати може да предизвика анемија поради недостаток на фолати.
Анемијата поради недостаток на фолати е состојба во која телото не може да произведе доволно црвени крвни клетки за да го пренесуваат кислородот низ телото. (4)
Некои од најчестите симптоми на анемија поради недостаток на фолати се:
- бледа кожа,
- недостаток на енергија,
- замор и
- намален осет за вкус. (5)
Фолатот има и некои недостатоци. Неговиот главен недостаток е нестабилноста. Тој е растворлив во вода, што значи дека високите температури (на пр. за време на готвењето) го уништуваат поголемиот дел од хранливата вредност на фолатот.
Затоа се препорачува земање фолна киселина, особено активна фолна киселина. Фолната киселина полесно се апсорбира и е постабилна од фолатот, а воедно ги обезбедува истите придобивки. (6)
Колку фолна киселина треба да земам?
Стручњаците препорачуваат за време на бременоста, покрај фолатите од храната, редовно да се земаат најмалку 400 μg (микрограми или mcg) фолна киселина. (7, 8)
Во некои случаи, можеби ќе ви биде потребна поголема доза – ако спаѓате во група со поголем ризик од оштетување на невралната цевка. Во тој случај, лекарот ќе ви препише поголема доза на фолна киселина.
Активната фолна киселина Quatrefolic® е најновата, четврта генерација на фолна киселина – многу е растворлива, стабилна и телото може во целост да ја искористи. (10)
Може ли да земам премногу фолна киселина?
Фолната киселина ретко предизвикува компликации. Ако се внесе премногу, вишокот ќе се излачи од телото преку урината. За повеќето луѓе ризикот од прекумерен внес на фолна киселина е мал, но не се препорачува внес поголем од 1000 g на ден.
Понатаму, не можете да претерувате со фолатите бидејќи едноставно не е можно да се изеде толку многу храна за да се случи тоа. Затоа – започнете го денот со смути од кељ и ќе бидете подготвени за сè!
Кои се ризиците од земање фолна киселина?
Општо земено, фолната киселина е безбедна во препорачаните дози. (11 -13)
Сепак, кај некои луѓе може да се појават благи несакани ефекти како што се:
- непријатен вкус во устата,
- гадење,
- губење на апетитот,
- збунетост,
- раздразливост,
- нарушувања на спиењето.
Бремена: БЕЗ ГРИЖИ
Додаток во исхраната со активна фолна киселина е исклучително добредојден за време на бременоста бидејќи може да ви помогне да отстраните многу тегоби или дури и да ги спречите.
Izvori:
- https://efsa.onlinelibrary.wiley.com/doi/epdf/10.2903/j.efsa.2014.3893
- https://www.cdc.gov/ncbddd/folicacid/about.html
- https://ods.od.nih.gov/factsheets/Folate-HealthProfessional/
- https://www.hopkinsmedicine.org/health/conditions-and-diseases/folate-deficiency-anemia
- https://www.nhs.uk/conditions/vitamin-b12-or-folate-deficiency-anemia/symptoms/
- https://www.hsph.harvard.edu/nutritionsource/folic-acid/
- https://www.dge.de/ernaehrungspraxis/bevoelkerungsgruppen/schwangere-stillende/handlungsempfehlungen-zur-ernaehrung-in-der-schwangerschaft/?L=0
- https://ods.od.nih.gov/factsheets/Folate-HealthProfessional/
- https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3325450/
- Miraglia N, Agostinetto M, Bianchi D, Valoti E. Enhanced oral bioavailability of a novel folate salt: comparison with folic acid and a calcium folate salt in a pharmacokinetic study in rats. Minerva Ginecol 2016; 68:99-105)
- https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5849489/
- https://www.mayoclinic.org/drugs-supplements-folate/art-20364625
- https://www.bfr.bund.de/en/frequently_asked_questions_about_folate_and_folic_acid-70348.html

Придружи се во Novalac клубот
Со зачленување во Novalac клубот добивате:
- E-брошура со совети „Исхрана во првите 1000 дена“ за мајка и бебе;
- Е-брошура со корисни информации „Првата година на доенчето“;
- Редовни содржини за прекрасниот период во кој се наоѓате во моментот.